Kaap de Goede Hoop, het zuidelijkste puntje van Afrika.
Hier komen twee grote zeeën bijeen.
De warme Indische Oceaan en de koude Atlantische Oceaan.
Daar waar ze samenkomen, vormen ze een golvende mantel...
die de top van de Tafelberg omhult.
Hoe spectaculair dit ook is...
dit wolkendek is slechts 'n onderdeel van de grote invloed...
die deze twee verschillende oceanen hebben op het leven hier.
En niet alleen hier op de Kaap, maar op geheel zuidelijk Afrika.
Kaap
3.000 kilometer ten noorden van de Kaap, onder dit zandstrand...
dient nieuw leven zich aan.
Honderden babyschildpadjes duiken op uit hun veilige nest.
Ze meten slechts zeven centimeter...
maar ze moeten honderd meter het strand over sprinten.
Zodra ze uit het ei komen, rennen ze instinctief naar de zee.
Er zijn maar weinig dieren die hun leven beginnen...
met zo weinig kans op overleven.
De geelsnavelwouw...
de schildraaf...
De schildpadjes zijn met zo veel, dat ze niet allemaal gepakt worden.
Deze achterblijver lijkt ten dode opgeschreven.
Maar omdat ze zo Iaat is, heeft ze nog een kans.
De kraaien Iijken onverzadigbaar.
Zelfs zij die de zee bereiken, zijn niet veilig.
Dit vrouwtje moet voortmaken.
Ze verkeert nog altijd in gevaar. En niet alleen van bovenaf.
Hoewel de spookkrab kleiner is, sleurt hij haar mee naar z'n hol.
Poging mislukt.
Eindelijk is daar de zee.
Ze moet even op adem komen...
maar dat wordt bemoeilijkt door de woeste golven.
Voorbij de branding is het water rustiger.
Maar zelfs hier is ze niet buiten gevaar.
Ze neemt een duik.
Net op tijd.
SIechts een op de duizend jongen bereikt de volwassen Ieeftijd.
Maar als dat lukt, kan ze wel tachtig jaar worden.
De komende tijd gaat ze de oceaan verkennen.
Terwijl hetjong uit het zicht verdwijnt...
zwemt ze naar een van de krachtigste zeestromingen ter wereld:
de Agulhasstroom.
De Agulhasstroom stroomt zuidwaarts...
en er passeert dagelijks 450 miljard liter warm water.
Deze tropische zeeën zijn zo warm, dat er immens veel water verdampt.
Waterdamp stijgt op...
totdat het op grote hoogte afkoelt en wolken vormt.
De wolken drijven Iandinwaarts...
en brengen regen naar een door weinigen bezochte plek op aarde.
De bergen van Mozambique.
Dit is het natste gebied in zuidelijk Afrika.
Door decennialange oorlogen trekt dit onbekende land weinig bezoekers.
Op satellietbeelden was dit woud voor 't eerst in z'n geheel te zien.
Buitenstaanders noemen dit gebied daarom het 'Google-regenwoud'.
Je zou het ook het vlinderwoud kunnen noemen.
Na de regen duiken er gigantische aantallen vlinders op.
Zodra hun vleugels droog zijn, vliegen ze weg.
Ze gaan op zoek naar een partner.
Maar hoe?
Er zijn er duizenden in de buurt...
maar het gebladerte is zo dicht, dat ze elkaar moeilijk vinden.
Ze hebben 'n bijzondere oplossing.
Ze vliegen stroomopwaarts naar grotere hoogten.
Ze moeten soms urenlang doorvliegen.
Uiteindelijk zijn ze in de enige open ruimte die er is.
De boomloze top van Mount Mabu.
Hoog boven het dichte woud houden ze een vlinderbal.
Nu hebben de vlinders alle ruimte om elkaar het hof te maken.
EIk mannetje probeert hoger en snellerte vliegen dan de rest.
Zo probeert hij een kuis wijfje voor zich te winnen.
Dit spectaculaire ritueel wordt niet vaak aanschouwd.
Het gebeurt elke ochtend 'n half uur en slechts enkele weken per jaar.
Na het paren keren de wijfjes terug naar het woud om eitjes te Ieggen.
Een woud dat enkel kan bestaan door de waterdamp van de Agulhasstroom...
honderden kilometers verderop in de Indische Oceaan.
Het regenwater stroomt zuidwaarts, van de bergen in Mozambique...
naar het Iaagland van de Oost-Kaap.
Naarmate het land vlakker wordt, worden rivieren trager.
Ze vormen een uitgestrekt moeras dat 80 kilometer lang is.
Dit is Gorongosa.
Hier komen allerlei dieren om vis te vangen.
Meervallen werken in teamverband. Ze happen lucht boven water...
en boeren de lucht onder water uit om bellen te produceren.
Daar raken visjes in verzeild.
Er is vis voor iedereen.
Iedere diersoort heeft een eigen techniek om vis te vangen.
Zo'n grote snavel is leuk, maar je moet er wel mee om kunnen gaan.
Deze jonge pelikaan moet nog veel Ieren...
in een korte tijd.
Misschien is, zoals bij de meerval, teamwork de oplossing.
Voor de anderen werkt het wel.
En deze pelikaan lijkt het nu te snappen.
Maar hij krijgt de meerval niet doorgeslikt.
Dat was geen goed idee.
Het regenwater is in het Gorongosa- moeras verrijkt met slib en zand.
Langs de kust monden sedimentaire rivieren...
de Zambezi, de Limpopo en de Save, uit in de zee.
En daar komen ze uit in de Agulhasstroom.
En wat gebeurt er met al dat zand?
Uit de millennialange sedimentatie is een onderwaterlandschap ontstaan.
Deze uitgestrekte zandsculptuur is de Bazaruto Archipel...
de oudste in z'n soort ter wereld.
Het lijkt een paradijs, maar het leven hier is niet makkelijk.
100.000 jaar lang heeft de Agulhas ingebeukt op deze duinen...
met onderwaterzandstormen.
Maar waar het water diep genoeg is om de stormen te ontlopen...
zorgen nutriënten uit het binnenland voor een explosie aan leven.
Hier heerst 'n zeldzame oceaanjager.
De dikkopmakreel.
Hij is zo groot als een mens en 't is een van de sterkste vissen.
Ondanks hun formaat zijn ze zeer behendig tijdens de jacht.
Normaliter leven ze alleen...
maar enkele weken per jaar komen ze bijeen...
en bereiden ze zich voor op een bijzondere reis.
Een reis die hen ver door de binnenlanden voert.
De Mtentu-rivier.
Hun Ieider voert hen stroomopwaarts.
Als ze in zoetwater zwemmen, Iijken ze te veranderen...
van agressieve jagers in toegewijde pelgrims.
Nu, vele kilometers weg van hun habitat...
stoppen ze op een onbekend teken en beginnen ze rondjes te zwemmen.
Andere zeevissen die migreren, doen dat vaak om te paren.
Maar er is geen bewijs dat deze vis hier kuitschiet.
Maar jagen doen ze ook niet. Wat doen ze dan wel?
Het doel van dit vreemde gedrag is nog altijd onbekend.
Binnen enkele weken zwemmen ze dezelfde weg terug naar de oceaan.
Hun leven wordt net als dat van de schildpad, vlinder en pelikaan...
beïnvloed door de Agulhasstroom.
Maar die invloed houdt ergens op.
En dit is de reden.
De Drakensbergen.
Volgens de Iokale bevolking vliegen de gieren hier zo hoog...
dat ze in de toekomst kunnen kijken.
Deze steile kliffen van soms wel 3.000 meter hoog...
houden de naderende regenwolken tegen...
en daardoor is het land dat erachter ligt, kurkdroog.
Dit is de grootste zandvlakte ter wereld.
Een eindeloos ogende woestijn in het midden van zuidelijk Afrika.
Duizenden kilometers naar 't westen...
waar de woestijn de oceaan bereikt, overheerst een andere zeestroom.
Maar de Benguelastroom langs de westkust van Afrika...
is heel anders van aard.
Het water is extreem koud, zit vol nutriënten...
en het barst er van het leven.
Een witte haai.
Ze kunnen hun lijf 10 graden warmer maken dan de watertemperatuur.
Maar daar hebben ze zeer veel energie voor nodig.
Dus dit is een goudmijn voor hen: het lijk van een dode walvis.
Het karkas trekt witte haaien aan uit de wijde omtrek.
En hier, nabij Kaapstad, zijn dat een boel haaien.
Ze vallen niet direct aan. Haaien hebben goede tafelmanieren.
Ze zwemmen langs elkaar heen om te kijken hoe groot de ander is.
Daarna is het ieder om beurten.
Dit vrouwtje is het grootst, dus zij mag eerst eten.
De volgende mag pas als zij aan de kant gaat.
Het water in de Benguelastroom is zo rijk...
dat er meer witte haaien leven dan in andere zeeën op aarde.
Het water is zo koud, dat deze kust bijzondere dieren aantrekt.
Pinguïns.
Afrikaanse pinguïns.
Dit vrouwtje keert terug om haar partner af te Iossen.
Er ligt hier natuurlijk geen ijs, maar deze rotsen zijn net zo glad.
Maar er wachten hen ernstigere bedreigingen dan de rotsen.
Het is zijn beurt om te voederen, dus zij blijft bij de eieren.
Ze staat voor een probleem dat andere pinguïns niet kennen.
De komende tien dagen moet ze haar eieren beschermen tegen de zon.
Het verenpak dat haar warm houdt in de koude zee, verstikt haar.
Op de kale rotsen moet ze de eieren koel houden, in plaats van warm.
Alles lijkt hier de omgekeerde wereld.
Voor een enkeling wordt de verzengende hitte te veel.
Een buurman verlaat het nest.
Zijn ei zal niet overleven.
Hij is niet de enige die opgeeft.
In sommige jaren wordt er geen enkel ei uitgebroed.
Pinguïns kunnen temperaturen van 40 graden onder nul weerstaan...
maar geen 40 graden boven nul.
Uitgerekend nu, op het warmste uur van de dag, komen haar eieren uit.
Net nu ze haar hard nodig hebben, houdt ze het haast niet meer vol.
Na tien dagen intensief vissen, keert de vader van de kuikens terug.
Hij mag nu weer op het nest. Maar is het te Iaat?
Hij begroet z'n jongen voor het eerst.
De koelte van de Benguelastroom heeft de pinguïns hierheen gebracht.
Maar die kou is ook 'n groot nadeel, omdat het daardoor weinig regent.
Het zorgt wel voor vocht in een andere vorm.
Een dikke mistdeken raast vanaf de zee over het land...
en condenseert op het dorstige land.
EIk jaar staat de woestijn in bloei. Het is een prachtig schouwspel.
Water is zo schaars dat de voorstelling niet lang duurt.
PIanten proberen bestuivers aan te trekken met hun kleuren.
Hier in Namakwaland verandert duizend kilometer woestijnkust...
in een ware bloemenzee.
De ochtendzon opent een madeliefje...
en onthult een mannetjeskever die binnenin ligt te slapen.
De nachten zijn hier zo koud...
dat kevers een beschut plekje zoeken in de madeliefjes.
Daar hebben beide partijen baat bij.
De kever blijft warm en de bloem wordt bestoven.
Maar de kever heeft haast. Hij moet een wijfje zien te vinden.
Hij gaat van bloem naar bloem en bestuift ze om beurten.
Uiteindelijk ziet hij een potentiële partner.
Een gouden prinses.
Maar er ligt gevaar op de loer.
Een rivaal.
Er is geen tijd om kennis te maken.
Maar hij was te traag.
De rivalen gaan de strijd met elkaar aan.
Het wijfje wil in de bloem paren, dus ze worstelen elkaar eruit.
Ze gaan zo op in de strijd, dat ze haar uit de bloem geduwd hebben.
De uitdager valt buiten de boot.
De winnaar wil geen tijd verspillen en gaat op z'n doel af.
Eindelijk.
Nu komt er een nieuwe generatie kevers...
die de madeliefjes komt bestuiven.
Het grootste deel van 't jaar is dit land kurkdroog.
Maar heel af en toe ontstaat er een heftige storm boven de oceaan.
Springbokken zwerven al maanden door de woestijn...
in de hoop op zo'n zeldzame en zeer plaatselijke stortbui.
Het gras ontspruit.
En dat moet gevierd worden.
AIsje een springbok bent, betekent dat 'pronken'.
We weten nog steeds niet precies waarom ze dit doen.
Het eenvoudigste antwoord is dat ze dansen van vreugde.
Het zuidelijkste punt van Afrika.
Hier komen de twee stromen...
de warme Agulhas en de koude Benguela, met elkaar in botsing.
En deze botsing zorgt voor leven in overvloed.
Een grote school jagende dolfijnen, 5.000 dieren sterk.
Maar wie schaduwt hen?
Het grootste roofdier in Afrika.
Een Brydevinvis.
Dit wijfje is vijftien meter lang en weegt meer dan een gezin olifanten.
De dolfijnen zitten een school sardines achterna.
Het zijn er miljoenen.
Maar deze koudwatervissen zwemmen naar een barrière van warm water...
die ze niet over zullen steken: de Agulhasstroom.
Ze zitten in de val.
En dan grijpt de vinvis haar kans.
Maar de sardines zijn zo snel, dat de vinvis er maar 'n paar vangt.
Er komen steeds meer jagers bij.
De vinvis Iaat de andere jagers de visjes omhoog drijven...
richting het wateroppervlak.
Nu kunnen ze niet ontsnappen.
Maar elke nieuwe aanval kost haartijd.
Tijd die de wendbaardere dieren van pas komt.
De Brydevinvis weet dat deze buiten- kans nog geen vijf minuten duurt.
En met haar Iaatste pogingen weet ze eindelijk de buit binnen te halen.
De krachten die dit veroorzaken...
hebben ook invloed op het leven ver buiten dit slagveld.
Zonder deze stromen zou zuidelijk Afrika een woestijn zijn.
Maar de combinatie van de krachten van de Agulhas en de Benguela...
heeft de Kaap veranderd in 'n streek waar het leven volop bloeit.